Thứ bảy, 4/1/2020, 00:00 (GMT+7)

Ảnh về vũ trụ ấn tượng nhất 2019

BBC bình chọn những bức hình vũ trụ ấn tượng nhất chụp từ vệ tinh, máy thăm dò và kính viễn vọng.

Tàu vũ trụ Juno của Nasa đã gửi những hình ảnh tuyệt đẹp về các đám mây của sao Mộc, kể từ khi nó đến quỹ đạo hành tinh năm 2016. Trông màu sắc của nó như vân đá cẩm thạch. Bức ảnh được tổng hợp từ bốn hình ảnh riêng biệt được chụp bởi tàu vũ trụ vào ngày 29/5. Thời điểm đó, tàu Juno đang bay sát hành tinh, cách đỉnh mây khoảng 8.600 - 11.600 km.

Sau khi khám phá sao Diêm Vương vào năm 2015, tàu vũ trụ New Horizons của NASA lên đường khám phá vật thể khác trong Vành đai Kuiper, nằm ngoài quỹ đạo Sao Hải Vương. Vành đai này được tạo ra bởi hàng ngàn vật thể băng giá, nguyên thủy.

Vật thể có tên MU 69, mới được phát hiện năm 2014. MU 69 (sau này gọi là Ultima Thule, và giờ là Arrokoth) dài 39km. Hình dáng trông như người tuyết, được tạo thành từ hai quả cầu băng va chạm ở tốc độ thấp. Sở dĩ "người tuyết" có màu đỏ là do có các hợp chất hữu cơ gọi tholin trên bề mặt.

Eta Carinae là một hệ sao nằm cách Trái đất 7.500 năm ánh sáng. Nó bao gồm ít nhất hai ngôi sao, phát ra năng lượng gấp năm triệu lần so với Mặt trời. Suốt nhiều thập kỷ, các nhà thiên văn học đã tự hỏi liệu có phải nó đang trên bờ vực hủy diệt, sẽ nổ tung thành một siêu tân tinh. Màn bắn "pháo hoa" này được chụp bởi máy Wide Field Camera 3 trên kính viễn vọng Hubble, công bố vào đầu tháng 7/2019.

Người máy thám hiểm của NASA đã khám phá miệng núi lửa Gale trên sao Hỏa từ năm 2012. Người máy chụp "bức ảnh tự sướng" này khi đang khám phá sườn núi Sharp - một ngọn núi tạo thành đỉnh trung tâm của hố va chạm. Bức ảnh được NASA công bố hôm 29/5.

Hai mẫu đá được khoan từ địa điểm này cho thấy lượng khoáng sét rất cao. Đất sét thường hình thành từ nước, dấu hiệu của sự sống. Bằng chứng này đã chỉ ra có sự xuất hiện của nước trên sao Hỏa.

Ngày 3/1/2019, tàu vũ trụ Chang'e-4 của Trung Quốc lần đầu tiên hạ cánh xuống nửa không nhìn thấy của Mặt trăng (far side of the Moon). Vài ngày sau khi chạm đất, các camera trên robot tự hành và tàu đổ bộ được lệnh chụp ảnh lẫn nhau.

Tàu vũ trụ đã mang theo máy ảnh, radar để thăm dò bên dưới bề mặt Mặt trăng, máy quang phổ để xác định khoáng sản và thí nghiệm sống để trồng cây trong sinh quyển. Vào tháng 5, các nhà khoa học Trung Quốc báo cáo Chang'e-4 đã tìm ra nguồn gốc lâu đời của một miệng núi lửa rộng lớn ở phía xa của Mặt trăng nơi chúng đổ bộ.

Hình ảnh này được chụp bởi kính viễn vọng Hubble cho thấy một thiên hà xoắn ốc có tên NGC 772 nằm cách xa trái đất 130 triệu năm ánh sáng. NGC 772 có nhiều điểm tương đồng với thiên hà ta đang sống. Chẳng hạn như chúng đều có các thiên hà vệ tinh nhỏ, có quỹ đạo gần với các thiên hà mẹ của chúng. Tuy nhiên, có một vài điểm khác biệt giữa hai thiên hả. NGC 772 không có vùng trung tâm tạo thành bởi khí và các ngôi sao giúp vật liệu đi qua lõi dải ngân hà. Hình ảnh do Cơ quan Vũ trụ châu Âu chia sẻ hôm 11/11.

LightSail là một dự án được phát triển bởi tổ chức phi lợi nhuận The Planetary Society (Hiệp hội hành tinh). Mục đích của nó là chứng minh tác động của công nghệ Cánh buồm Mặt trời SolarSail đến quỹ đạo tầm thấp của Trái đất. Ánh sáng mặt trời gây áp lực lên bề mặt "cánh buồm" giúp đẩy tàu vũ trụ. Về lý thuyết, nó giống như cánh buồm được gió thổi. 

Tàu LightSail 2 phóng ngày 25/6/2019. Hình ảnh này cho thấy cánh buồm sau khi được đẩy ra hôm 23/7.

Gnouchnam
Ảnh: NASA, CLEP, Planetary Society